Joomla TemplatesBest Web HostingBest Joomla Hosting
Obavještavamo cijenjene čitaoce da će vaš i naš magazin Zrno izlaziti samo u elektronskom obliku i biće dostupan na našoj Internet stranici www.zrno.ba
English French German Italian Portuguese Russian Spanish
Home Noževi Noževi NOŽ KOJI PJEVA - LEGENDA O BOVIJU

NOŽ KOJI PJEVA - LEGENDA O BOVIJU

U vrijeme kada su se na bajkovite predjele Sjeverne Amerike doseljavali evropski doseljenici nije bilo lako postati poznat i slavan. Često su se junaci koji su dostojni pomena povezivali za hrabra i junačka djela koja su radili. Nemirna vremena i želja za poslovičnim američkim napretkom su izrodili mnoge dobre i hrabre, zle i podle likove koji su se nastanili u pisanoj istoriji Amerike i narodnom predanju.         Autor: Mladen Puzigaća

Pored velikih vojskovođa i ratnika, indijanskih poglavica, ranih industrijalaca, političara i državnika, poznatih revolveraša i probisvjeta jedna od nesumnjivo najvećih legendi devetnaestog vijeka je bio i pukovnik Džejms - Džim Bovi (James Jim Bowie). Bovijeva vještina u rukovanju nožem ga je načinila poznatijim od većine američkih predsjednika toga vremena.

Priča koja se pomalo izgubila kaže da je Džim Bovi čuo za kovača koji bi mu mogao iskovati dovoljno dobar nož, mada je vjerovatno samo on imao na umu šta sve to treba da znači. Nož koji je trebao Boviju je morao da bude velike čvrstoće, dovoljno dugačke oštrice i od materijala koji je mogao da se jako izoštrava.

Džim je kovaču pokazao svoj stari nož koji je nosio i rekao; „gospodine, možete li mi iskovati ovakav nož”. To je bio nož tada klasične izrade sa dugačkim i pomalo šiljatim sječivom dužine oko 34 cm.

Kovač koji je znao Bovija i reputaciju koja ga je pratila prihvatio je nimalo lak posao i dao sebi rok od sedam dana da mu iskuje nož koji je bio dijelom po zamisli Bovija a dijelom kovača koji ga je iskovao. Tek nakon sedam dana, majstor je iskovao nož i vjerovatno ni u prikrajku misli nije imao predstavu koliko mu se nebo u tom momentu široko otvorilo.

Na dan dogovora pred kovačkom radionicom Džejmsa Bleka (James Black) se pojavio Džim Bovi i u rukama kovača ugledao impresivan nož sa koricama od žute glazirane goveđe kože.

Drška koja je virila je bila od polirane orahovine sa nitnama koje su čvrsto spajale nož u jednu cjelinu.

Gospodine Bovi, molim Vas da isprobate nož i ako ne budete zadovoljni nemojte da mi platite. Rekao je kovač i predao sakralnu oštricu suđenom vlasniku. Evo Vam ovaj komad orahovine pa ga presjecite, nož mora ostati oštar. Bovi je vješto rukovao oštricom koja je po nekim tvrdnjama bila dugačka 27 centimetara i vrlo brzo presjekao komad drveta. Kovač mu onda reče, gospodine Bovi, brada Vam je malo porasla molio bih Vas da se obrijete. Bovi je pristao da se obrije a onda je kovač uzeo nož u ruke, zagledao se u oštricu a potom bacio nož nekih desetak metara dalje preko ceste i rekao. Molim Vas da donesete nož, ako ne bude pjevao kada mi ga donesete, priznaću da sam šarlatan. Bovi je donio nož koji je prošao u poslednji test, pjevao je samo sebi svojstvenu pjesmu ljuto kaljenog čelika.

Godinama poslije ovog susreta, mnogi su dolazili kod Bleka tražeći nož kakav ima Džim Bovi a kada se pominjao nož koji pjeva, tačno se znalo na koga i šta se misli.

Nož Džima Bovija je pjevao u mnogim duelima u kojima je gradio slavu i čast za sebe i svoga vlasnika. Zadnju pjesmu je otpjevao na Alamu kada je Bovi hrabro poginuo u borbi sa Meksikancima. Dva hrabra zaraćena naroda su izgubila mnogo jedinstvenih i neponovljivih života u ovoj borbi. Poslednja četiri preživjela američka borca su plemenite Meksičke vojskovođe ostavili u životu i u znak poštovanja prema njihovoj hrabrosti dopustili im da odu. Negdje u zgarištu Alama ostala je da trune plemenita oštrica koja pjeva zajedno sa kapom Dejva Kroketa sa dugim rakunovim repom.

Pisani tragovi o životu porodice Bovi pa čak i dosjei iz suda kojem Džim Bovi nije bio nepoznat svjedoče da je priča o legendarnom borcu itekako istinita.

Prvi Bovi noževi

Ovo je replika Fowler Bowie noža koji je izložen u Alamu.Danas se pojam Bovi noža povezuje i za dizajn i namjenu tako da se može reći da su Bovi prvenstveno veliki lovački noževi karakterističnog sječiva sa kožnim koricama sa preklapajućom kopčom. Mnogi proizvođači izrađuju svoj Bovi, ali samo neki sa obrazom mogu da ponude svoj nož kao što je uradila firma Cold Steel sa Laredo Bowie nožem.

Prvi primjerci Bovija su rađeni za Rezina Bowie-a, Džimovog brata, koji je i sam učestvovao u konstruisanju ovog noža.

Rezin Bowie u vrijeme kada je konstruisao svoj nož živio je u Luizijanskoj parohiji Avoyelles. Iskovao ga je kovač Jesse Cleft od stare turpije. Rezinova unuka je u pismu koje je poslala Univerzitetu Države Luizijana 1885.-te godine, tvrdila da je ona lično bila prisutna kada je Cleft kovao nož za njenog djeda.

 

Sandbar bitka

Ovakav nož je poznat kao nož kojim se Bowie koristio u Sandbar borbi (sand - pješčana plaža, bar - bar), koja se odigrala 1827. godine između Jim Bowiea i majora Norris Wrighata od Aleksandrije (Luizijana). Na strani majora Norrisa su se borila nekolicina nepoznatih učesnika. Ova borba se odvijala u Pješčanom baru na rijeci Misisipi preko puta mesta Natchez. Ovom prilikom, Jim Bowie je bio proboden, ranjen iz revolvera i pretučen skoro do smrti ali je ipak uspeo da pobijedi u okršaju. Koliko je ova tuča postala poznata govori činjenica da se i danas u američkom žargonu borba nožem naziva Sandbar.

Džon, stariji brat Jima Bowie -a je tvrdio da nož iz Sandbar bitke nije bio nož koji je napravio Cleft nego nož koji je specijalno bio napravljen za Bowiea od strane kovača čije je ime bilo Snowden.

Originalni Bovi oblik

Originalni Bovi oblikNajpoznatija verzija Bovi noža je dizajnirana od strane kovača Džejmsa Bleka (James Black) i prezentovana u obliku drvenog modela još u decembru 1830. godine. Blek je napravio nož koji je Bowie naručio, a u isto vrijeme je iskovao još jedan nož, veoma sličan originalnom nožu. Razlika je bila u vrhu sječiva koje je i sa gornje strane bilo djelimično naoštreno, (tačnije, krivina gornjeg dijela sječiva).

Blek je ponudio oba noža Boviju i on se odlučio za modifikovanu verziju noža. Noževi kao taj, sa naoštrenim gornjim dijelom do polovine ili više od polovine sječiva, danas se nazivaju Sheffild Bowie noževi.

Upravo zbog takvog oblika oštrice, ovaj nož je postao vrlo popularan u nožarskim radionicama Sheffilda. Engleski nožari su razvili masovnu proizvodnja ovakvih noževa za izvoz u USA još krajem 1850. godine. Sheffildski noževi su obično imali drške napravljene od čvrstog drveta, jelenjeg roga, kosti ili nekog drugog jačeg materijala, pa čak i od srebra.

Nakon što je Bovi dobio traženi nož, nije prošlo mnogo vremena po povratku u Teksas do prve kavge. Ovaj put su ga napala trojica plaćenika sa namjerom ga ubiju, međutim ishod borbe je bio totalno drugačiji.

Bovi je svu trojicu napadača ubio svojim nožem čime mu je slava najopasnijeg borca nožem bila obezbjeđena. Legenda kaže da je prvom od napadača u jednom zamahu gotovo odrubio glavu, drugi je ostao bez lakta a trećem je lobanja bila prepolovljena.

Bovi je poginuo u bitci kod Alama. Poslije njegove smrti noževi koje je nosio su postali veoma cjenjeni i slavni. Sudbina originalnog Bowie noža je nepoznata, ali se nož na kom je ugravirano Bowie No.1 nalazi u Istorijskom muzeju Arkanzasa, darivao ga je jedan teksaški kolekcioner. Naučnim analizama je dokazano da ga je iskovao legendarni kovač Džejms Blek.

James Black je imao tridesetak godina kada je iskovao čuvenu oštricu a umro je u sedamdesetoj godini odnosno 1870. godine. Tajnu kovanja i kalenja nije prenio nikome a priča se da je i sam zaboravio recepturu po kojoj je radio.

Legenda još živi

Laredo BowieMalo je primjera gdje se legenda i istorijski podaci toliko slažu kao kod Bovija, tako da nije nimalo čudno da najslavnija američka firma Cold Steel radi dva modela po Bowie konceptu. Prvi je Laredo Bowie knife, a drugi je Trial Master kojeg i ne treba posebno predstavljati!

Evropa je dala prilično veliki broj noževa Bowie koncepta pa mi nemojte zamjeriti što ću pomenuti najskuplji ali ne znam da li i najbolji Bovi nož, Falkniven kojeg rade Šveđani.

Mjesto rođenja Bowie noža je sada dio starog Istorijskog državnog Washington parka u Arkanzasu, koji broji preko 40 restauriranih zgrada i drugih objekata uključujući i Blekovu kovačku radnju. Park je poznat pod nazivom The Colonial Williamsburg of Arkansas. Američko društvo kovača je osnovalo koledž u ovom parku kako bi podučili nove šegrte, pomoćnike i majstore umetnosti kovanja

Bovi nož Falkniven kojeg rade ŠveđaniUz izvinjenje što ne mogu da dokažem, sve mi se čini da je upravo oblik Laredo Bowie taj model noža koji je Džim Bovi imao u Sandbar bici. Ovu predpostavku vežem uz učestalost sličnog oblika noževa koje su braća Bowie nosili i po tome što je James Black otkovao potpuno nov oblik noža. Da li je tako, ne znam ali bih se opkladio u sve osim u pare da je tako.

Obzirom da sam se krenuo izvinjavati, izvinjavam se i drugu Rambu što ga nisam značajnije pomenuo. O njemu ću pričati za kojih nekih okolo 180 godina. Do tada ću izučavati šta se sve nalazi i šta sve može da stane u ručku Rambovog Bovija.

Autor: Mladen Puzigaća

www.zrno.ba

Komentari (3)
  • fahrudin  - noz
    imam ovaj ogrinalni primjerak bovi noza ,de mi recite kolika je cijena za njega extra stanje
  • Mladen
    Pošalji sliku noža.
  • fahrudin  - cijena
    koja je cijena ovog noza ako mi moze ko reci ,ja imam orginal bovi oblik
Komentiraj
Vaši kontakt detalji:
Komentar:
[b] [i] [u] [url] [quote] [code] [img]   
 
Secured by Siteground Web Hosting